سن بیماری‌های قلبی در تمام دنیا رو به کاهش است. کشورمان ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست. بیماری‌های قلبی و بالاخص سکته‌های قلبی یکی از علل مهم مرگ و ناتوانی و از کار افتادگی است. باید تلاش کرد تا احتمال این بیماری‌ها را با کنترل عوامل خطر کاهش داد.

چرا سکته قلبی بروز می‌کند؟

سفت و سخت شدن رگ‌های بدن که به تصلب شرایین شناخته می‌شود واقعه‌ای است که در تمامی رگ‌های بدن با گذشت زمان بروز می‌کند. چربی مضر در رگ‌های بدن رسوب می‌کند و کم کم دیواره رگ را ضخیم و مجرای آن را تنگ می‌کند.  


چه عواملی باعث شروع  و تشدید سفتی رگ‌ها می‌شوند؟

-         سیگار و قلیان از عوامل محرک برای تنگی عروق هستند. متأسفانه استفاده از قلیان رو به فزونی است. موارد زیادی از سکته های قلبی در افرادی بروز می‌کند که هیچ عامل خطری بجز کشیدن قلیان ندارند. شاید کیفیت پایین تنباکوی مورد استفاده جهت انواع طعم دار تنباکو بی اثر نباشد. فراموش نکنید که میزان آلایندگی موجود در دود قلیان بسیار بالاتر از سیگار است.

-         فشار خون یکی از بیماری‌های مرموز و نهفته‌ای است که گاهی تا سالیان سال علامتی ندارد و تا زمانی که در معاینات معمول پزشکی شناسایی نشود بی علامت می‌ماند. فشار خون با 2 عدد عنوان می‌شود؛ به فرض 12 بر روی 8. زمانی که فشار خون به 14 بر روی 8 رسیده و یا بیشتر شود زمینه را برای سختی عروق در گذر زمان مهیا می‌کند.

-         چربی‌های خون بر دو نوع مفید و مضر تقسیم می‌شوند. چربی مفید در خون با نام HDL شناخته می‌شود. زمانی که مقدار آن به کمتر از 40 برسد برای جلوگیری از سفتی عروق ناکارآمد می‌شود. از طرفی افزایش آن به بالای 60 می‌تواند عامل مفیدی در کاهش سختی عروق بوده و به عنوان نشانگری از سلامت و عاملی برای جلوگیری از تصلب عروق باشد. اغلب عوامل خطر در تصلب شرایین قلبی با افزایش در چربی مضر اثرات خود را بروز می‌دهند. این چربی بنام LDL  شناخته می‌شوند.

-         چاقی و کاهش فعالیت بدنی از عواملی هستند که عموماً با زندگی شهری، مصرف غذاهای فست فوتی و کاهش زمان لازم برای ورزش بروز می‌کند. افراد بجای ورزش از تلویزیون و کامپیوتر برای اوقات فراغت خود استفاده می‌کنند. این پدیده بالاخص در کودکان مشکل ساز شده است. چاقی در کودکان هم آن‌ها را مستعد دیابت می‌کند و هم در سنین پایین دچار سکته‌های قلبی می‌شوند.

-         دیابت از بیماری‌هایی است که با اثر بر عروق کوچک و بزرگ، زمینه را برای بسیاری از بیماری‌ها  و از جمله سکته‌های قلبی، مغزی، نابینایی و نارسایی کلیه مهیا می‌کند.

-         سن از عوامل مهمی برای تنگی عروق است؛ گواه آن بروز بیماری‌های عروق در سنین بالای 55 سال در مردان و بالای 65 سال در زنان است.

-         یکی از عوامل خطری که قابل تغییر نیست ،سابقه فامیلی بروز بیماری‌های قلبی زودرس است. زمانی که در افراد فامیل درجه در سنین زیر 55 تا 65 سال بیماری قلبی دیده شود، دیگر اعضای خانواده در معرض خطر بروز بیماری‌های قلبی قرار می‌گیرند.