روز جمعه، آخرین روز شهریور، اولین باری بود که اورژانس فیروزآبادی این تعداد بیمار زنبور گزیده را به خود می‌دید! بیماران از نواحی مختلف شهرری به علت گزش با زنبور به اورژانس انتقال داده می‌شدند. تعدادی با سوزش در محل زخم، عده‌ای با قرمزی و درد در محل و مفاصل نزدیک و یک مورد با کهیر منتشر و تنگی نفس. همگی موارد عنوان می‌کردند که به طور اتفاقی دچار گزش شده‌اند. زنبوری که توسط یکی از مصدومین به اورژانس انتقال داده شد مورد بررسی قرار گرفت. زنبور از نوع زنبورهای با ژاکت زرد بود؛ زنبوری که نیشش بیشترین حساسیت را در بین انواع زنبورها دارد.

زنبورها انواع مختلفی دارند. نکته مشترک مابین آن‌ها اینست که تنها جنس مؤنث دارای نیش بوده و نیش می‌زند. یک نوع معروف از زنبورها، زنبور عسل است. زنبوری با ابعاد کوچک‌تر از دیگر زنبورها که با یک بار نیش زدن، زنبور ماده به دلیل شکستن نیش می‌میرد. این خانواده از زنبورها زمانی نیش می‌زنند که مورد آزار قرار گیرند. زمانی که فردی به سر کندوی آن‌ها می‌رود معمولاً مورد گزش، آن هم به تعدادی فراوان می‌شود. مابقی زنبورها عموماً از زنبور عسل بزرگ‌تر بوده و قادرند چندین بار بدون آنکه نیش خود را از دست بدهند اقدام به گزش کنند. زنبور قرمز و ژاکت زرد از این دسته هستند.

اگر فردی به سم یک نوع از زنبورها حساسیت داشته باشد، به دلیل شباهت ساختاری زیاد مابین انواع زهرها، معمولاً فرد به انواع دیگر زنبورها هم حساسیت زیاد نشان می‌دهد. زنبور ژاکت زرد دارای سمی است که بیشترین حساسیت را ایجاد می‌کند.

بسته به واکنش افراد به سم، تعداد گزش و محل گزش ممکن است علایم متفاوت باشد. یکی از اثرات سم اثرات موضعی است. تورم، کهیر، قرمزی ، سوزش و خارش از علایمی است که در محل گزش ممکن است بروز کند. تعدادی از بیماران ممکن است دچار درد در مفاصلی شوند که نزدیک به محل گزش هستند. اگر گزش بر روی پلک و یا اطراف چشم باشد ممکن است اثر بر خود چشم گذاشته و با اختلال در بینایی، عفونت در چشم و حتی سوراخ شدگی در کره چشم همراه باشد.

واکنش‌های حساسیتی دسته دیگری از علایم هستند که معمولاً در ظرف 15 دقیقه تا 6 ساعت پس از گزش بروز می‌کنند. عموماً این دسته از واکنش‌ها در زمانی بروز می‌کنند که فرد دچار گزش متعدد شده باشد، هرچند مابین تعداد گزش و شدت علایم ارتباطی وجود ندارد. اما مشخص شده که هرچه علایم سریع‌تر بروز کنند احتمال شدیدتر بودن علایم بیشتر است. علایم اولیه معمولاً شامل خارش چشم، گرگرفتگی صورت، سرفه و کهیر در سراسر بدن است.

علایم تأخیری جزو علایم گمراه کننده‌ای است که در طی 1 تا 2 هفته از گزش بروز می‌کنند. بیماران معمولاً دچار سردرد، تب، کهیر، درد در چندین مفصل می‌شوند. عده‌ای باور ندارند که ارتباطی مابین این علایم و گزش قبلی توسط زنبور وجود دارد.

شاید برای شما هم پیش آمده باشد که دچار گزش با زنبور شده باشید. چه کرده‌اید؟

اولین اقدام درآوردن نیش زنبور و شستن محل زخم با آب و صابون است. اگر یخ در دسترس هست لازم است که بر روی محل گزش گذاشته شود تا تورم، درد و خارش فروکش کرده و جذب سم از محل گزش کاهش ‌یابد. اگر محل متورم است آن‌را بی حرکت و بالا نگه دارید.

نکته مهم اینست که بیمار لازم است که توسط پزشک ویزیت شود. پزشک هم مسکن و هم درمان جهت حساسیت به سم تجویز کرده و هم بر اساس شرایط بیمار خطر بروز علایم شدیدتر را برآورد می‌کند.

استفاده از آنتی‌بیوتیک تنها زمانی لازم است که عفونت بروز کند. بنابراین خودسرانه از این داروها استفاده نکنید.